ហេតុផលដ៏សមរម្យ និងច្បាស់លាស់សម្រាប់អាមេរិក ដែលគួរតែលុបចោលបំណុល គឺកម្ពុជាបានខ្ចីប្រាក់ពីសហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងសម័យសង្គ្រាម វៀតណាម ដើម្បផ្គត់ផ្គង់អាហារ និងផ្តល់សម្លៀកបំពាក់ដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលភៀសខ្លួន និងរងគ្រោះដោយសារការទម្លាក់គ្រាប់បែកជាច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ របស់អាមេរិកផ្ទាល់ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មាន The Diplomat ចេញផ្សាយនាពេលថ្មីៗនេះ។
ការទម្លាក់គ្រាប់បែកដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ របស់សហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងដែនដីប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៧០ គឺជាសម័យ សង្គ្រាមនៅវៀតណាម ហើយសហរដ្ឋអាមេរិកបានហាមឃាត់ការផ្តល់ជំនួយ និងទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្ម ដើម្បីប្រឆាំងប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងទសវត្សរ៍ ឆ្នាំ១៩៨០។ (វាជាពេលដែលសហរដ្ឋអាមេរិក និងរដ្ឋាភិបាលផ្សេងទៀត បន្តទទួលស្គាល់របបប៉ុលពត ជារដ្ឋាភិបាលស្របច្បាប់របស់កម្ពុជា)។
សារព័ត៌មានក៏បានចេញផ្សាយនៅចំណុចផ្សេងៗជាច្រើន របស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដែលព្យាយាមដកខ្លួនចេញពីមហាអំណាចអាមេរិក ក្នុងនោះមានដូចជា ការលុបចោល, ការធ្វើសមយុទ្ធយោធា និងទាមទារសហរដ្ឋអាមេរិកម្តងហើយម្តងទៀត ឱ្យលុបចោលបំណុល ក្នុងសម័យសង្គ្រាមវៀតណាម ដែលមហាអំណាចមួយនេះនៅតែបន្តទាមទារពីកម្ពុជាមកដល់បច្ចុប្បន្ន។
* បំណុលដ៏កខ្វក់៖
សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា បានលើកឡើងថា នេះជា «បំណុលដ៏កខ្វក់» ដែលមានតម្លៃប្រមាណ៦០០លានដុល្លារ ដោយក្នុងនោះបូករួមទាំង ប្រាក់ដើម និងការប្រាក់ ដែលកម្ពុជាធ្លាប់ខ្ចីដើម្បីទិញស្បៀងពីសហរដ្ឋអាមេរិក នៅដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៧០ ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ស្បៀងអាហារ និងសម្លៀកបំពាក់ដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលបានភៀសខ្លួនដោយសារសង្គ្រាម និងការទម្លាក់គ្រាប់បែក។
មតិមួយចំនួនបានលើកឡើងថា សហរដ្ឋអាមេរិកគួរតែប្រើប្រាស់បំណុលនេះ ជាថ្នូរ នឹងការទាមទារធ្វើកំណែទម្រង់សិទ្ធមនុស្សនៅក្នុងប្រទេស។
ប៉ុន្តែមធ្យោបាយបែបនេះ មិនអាចទទួលបានជោគជ័យឡើយក្នុងពេលកន្លងមក ផ្ទុយទៅវិញ វានឹងធ្វើឱ្យអាមេរិកកាន់តែបាត់បង់ឥទ្ធិពលមកលើកម្ពុជា ស្របពេលដែលចិន បានលើកលែងបំណុលដែលកម្ពុជាជំពាក់ ហើយថែមទាំងផ្តល់ជំនួយបន្ថែមទៀតផង។ជាងនេះទៅទៀតនោះ វាមិនមែនជាពេលដ៏សាកសមសម្រាប់សហរដ្ឋអាមេរិក ក្នុងការប្រើប្រាស់ «បំណុលដ៏កខ្វក់នេះ» ដើម្បីទាមទារការធ្វើកំណែទម្រង់សិទ្ធមនុស្សនោះឡើយ ព្រោះវានឹងធ្វើឱ្យអាមេរិកកាន់តែរងការបំផ្លាញកេរិ៍តឈ្មោះរបស់ខ្លួន ក្នុងកែវភ្នែកប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាថែមមួយកម្រិតទៀត។
តាមពិតទៅបញ្ហាបំណុលក៏កំពុងក្លាយជាឧបសគ្គរារាំងតួនាទីសំខាន់របស់អាមេរិក និងលោកខាងលិច រួមទាំងបណ្តាប្រទេសមួយចំនួន ក្នុងការអភិវឌ្ឍន៍នៅកម្ពុជា ក្នុងនោះរួមទាំងការផ្តល់មូលនីធី និងអគារសម្រាប់ឧបត្ថម្ភដល់អង្គការសង្គមស៊ីវិលជាដើម ដែលមានពាក់ព័ន្ធនឹងការជម្រុញ និងការពារសិទ្ធមនុស្ស។
* ដល់ពេលដែលត្រូវលើកលែងបំណុល៖
ហេតុផលដ៏សមរម្យ និងច្បាស់លាស់សម្រាប់អាមេរិកដែលគួរតែលុបចោលបំណុល គឺកម្ពុជាបានខ្ចីប្រាក់ពីសហរដ្ឋអាមេរិក ក្នុងសម័យសង្គ្រាមវៀតណាម ដើម្បផ្គត់ផ្គង់អាហារ និងផ្តល់សម្លៀកបំពាក់ដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលភៀសខ្លួន និងរងគ្រោះដោយសារការទម្លាក់គ្រាប់បែក ជាច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់របស់អាមេរិកផ្ទាល់។
ការទម្លាក់គ្រាប់បែកនេះ បានសម្លាប់មនុស្សជាច្រើននាក់ បំផ្លាញប្រព័ន្ធកសិកម្មកម្ពុជា ដែលមានន័យថា កម្ពុជាមិនអាចបំពេញសេចក្តីត្រូវរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ របស់ខ្លួនបាន ហើយមហាអំណាចមួយនេះ ថែមទាំងចូលរួមដោយប្រយោលក្នុងការបង្កើតរបបខ្មែរក្រហម ដែលបណ្តាលឱ្យមនុស្សរាប់លាននាក់ ស្លាប់បន្ថែមទៀតផងដែរ។
យើងក៏មានករណីស្របច្បាប់ដើម្បីប្រឆាំងនឹងបំណុលនេះផងដែរ ហើយដែលកន្លងមកមានអ្នកចាប់អារម្មណ៍តិចតួចប៉ុណ្ណោះនោះគឺកម្ពុជាខ្ចីប្រាក់អាមេរិក ក្នុងស្ថានភាពភាពច្របូលច្របល់បំផុត ដែលធ្វើឱ្យរឿងនេះមិនយុត្តិធម៌ទាល់តែសោះ ក្នុងការដាក់បំណុលនេះ ក្រោមអំណាចនៃច្បាប់អន្តរជាតិ។
ក្នុងទស្សនៈរបស់មជ្ឈដ្ឋានទូទៅយល់ឃើញថា សហរដ្ឋអាមេរិក គួរតែដាក់ព្រំដែនលើបញ្ហានេះក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់ខ្លួនហើយបង្ហាញភាពក្នុងនាម ជាអ្នកដឹកនាំ ដោយការលើកលែងបំណុលរបស់កម្ពុជា ដូចអ្វីដែលខ្លួនធ្លាប់បានធ្វើចំពោះអ៊ីរ៉ាក់ និងបណ្តាប្រទេសមួយចំនួនផ្សេងទៀត។
ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះ មានការផ្តល់យោបល់ថា អាមេរិកគួរតែងាកទៅពិនិត្យបញ្ហាសិទ្ធមនុស្សនៅកម្ពុជាក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន ដោយប្រើប្រាស់ប្រាក់សំណង ទាំងនោះមកជាការបង្កើតមូលនីធិរយៈពេលវែងដើម្បីគាំទ្រសកម្មជនការពារសិទ្ធមនុស្ស និងពង្រីកអង្គការសង្គមស៊ីវិល របស់កម្ពុជា ទើបជារឿងប្រសើរជាង។
សូមជំរាបថា បើតាមលោក ហេង រតនា អគ្គនាយកស៊ីម៉ាក់ បានរៀបរាប់ថា សង្គ្រាមវៀតណាម-អាមេរិក បានចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី០១ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៥៥ ដល់ឆ្នាំ១៩៧៥ សង្គ្រាមនេះ បានរាលដាលចូលមកកម្ពុជា ចាប់ផ្តើមឆ្នាំ១៩៦២ ដោយសហរដ្ឋអាមេរិក បានទំលាក់គ្រាប់បែក និងរហូតដល់ធ្វើរដ្ឋប្រហារ យោធាទំលាក់ សម្តេចព្រះនរោត្តម សីហនុ នៅថ្ងៃទី១៨ ខែមីនា ឆ្នាំ១៩៧០។ ក្រោយរដ្ឋប្រហារកំលាំងយោធារបបលោក លន់ នល់ មានការគាំទ្រ កាន់តែខ្លាំងក្លា និងចំហរពីសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយធ្វើការទំលាក់គ្រាប់បែក រាប់លានតោន រួមមានគ្រាប់បែកតូច-ធំ គ្រាប់បែកចង្កោម (ជាង៣០លានគ្រាប់) និងគ្រាប់បែកគីមីផងដែរ។ ចលនាសង្គ្រាមសម្លាប់រង្គាលនេះ បានជួយរុញច្រានឲ្យកើតមានរបបប្រល័យពូជសាសន៍ ខែ្មរក្រហមនៅកម្ពុជា។
សង្គ្រាមជាង១០ឆ្នាំនេះ (១៩៦២-៧៥) បានបង្កនូវទុក្ខវេទនា មហាធ្ងន់ធ្ងរលើប្រជាជនកម្ពុជា និងបន្តចូលរបបប្រល័យពូជសាសន៍ខែ្មរក្រហម ៣ឆ្នាំ៨ខែ២០ថ្ងៃទៀត ធ្វើឲ្យប្រជាជនកម្ពុជាជាង២លានបានស្លាប់។ សង្គ្រាមមិនអាចរលត់បានឡើយ នៅឆ្នាំ១៩៧៩ បានបន្តសង្គ្រាមស៉ីវិល ជាង២០ឆ្នាំទៀត ពោលរហូតដល់ចុងឆ្នាំ១៩៩៨ ទើបបានបញ្ចប់។ មានន័យថាកម្ពុជា ទើបមានសុខសន្តិភាពពេញលេញតែប្រមាណជិត២០ឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ ក្រោយពីមានសង្គ្រាមជាង៣៥ឆ្នាំ។
អាមេរិកបានទម្លាក់គ្រាប់បែកនៅកម្ពុជា ពីដើមឆ្នាំ១៩៦៣ ដល់ដើមឆ្នាំ១៩៧៥ ចំនួន២លាន៨សែនតោន និងគ្រាប់បែកគីមីផងដែរ ក្រោមលេសថា តាមកំទេចពួកយៀកកុង យួនឈ្លានពាន ប៉ុន្តែស្លាប់តែខែ្មរជាង ៥០០,០០០នាក់សម្លាប់ដោយផ្ទាល់ និងកំទេចតែភូមិ ផ្ទះសម្បែងខែ្មររាប់ម៉ឺនកន្លែង៕
ប្រភព៖http://fbnewskh.com/archives/3256
